صدای پای همه چیز در فیلم

آنچه لازم است درباره تجهییزات صدا برداری بدانید

صدای پای همه چیز در فیلم

شاید برای شما هم پیش آمده باشد که موقع دیدن یک فیلم، احساس کنید با وجود تصویرهای خوب و قصه قابل قبول، یک فیلم مبتدی و غیرحرفه ای دیده اید. ممکن است به جزئیات فیلم فکر کرده باشید تا دلیل این غیرحرفه ای بودن را پیدا کنید. به احتمال زیاد با من موافق هستید که بیشتر وقت ها، صداست که کار را خراب می کند. چرا؟ ساده است: صدا به چشم نمی آید. در نتیجه بسیاری از تازه کارها یادشان می رود به صدای فیلم توجه کنند. چه در برنامه ریزی و چه در تهیه تجهیزات.
بسیاری از فیلمسازهای جوان، در یک اقدام چشمگیر، همه بودجه را صرف دوربین و تجهیزات فیلمبرداری می کنند. بعد هم یک لوکیشن مناسب پیدا می کنند که روز فیلمبرداری می فهمند از قضا نزدیک ریل قطار یا باند فرودگاه است. تجهیزات صدابرداری هم که تدارک دیده نشده. نتیجه کار می شود فیلمی که هرچند از نظر بصری خوب است، اما هنوز با یک فیلم حرفه ای و قابل ارائه فاصله دارد.
البته بعضی از مشکلات صدا را در مرحله پس از تولید و صداگذاری می شود رفع کرد؛ اما نه همه مشکلات را. اگر صدایی که سر صحنه گرفته شده مشکل داشته باشد، همه زحمت ها به باد می رود. پس لطفاً به تجهیزات صدا دقت کنید تا بعد از تمام شدن مرحله فیلمبرداری، خستگی به تن تان نماند.

برای صدابرداری به چه وسایلی نیاز است؟

تجهیزات صدابرداری مثل تجهیزات فیلمبرداری متنوع و رنگ به رنگ نیستند. اما به هر حال یک صدابردار حرفه ای می داند که برای صدابرداری هر صحنه باید از چه تجهیزاتی استفاده کند و این تجهیزات را چطور تنظیم کند تا صداهای مورد نظر با بهترین کیفیت ضبط شوند. از بهترین تجهیزات هم نمی شود انتظار داشت که درست مستقر نشوند، اما صدای خوبی ضبط کنند.

– میکروفن گان یا شاتگان

اگر در کار سینما و صدابرداری کلمه شاتگان به گوش تان خورد تعجب نکنید. قرار نیست جنگ راه بیفتد. به دلیل شباهت میکروفن های استوانه ای شکل گان و شاتگان با لوله های تفنگ، و اینکه این میکروفن ها به سمت منبع صدا نشانه می روند، این اسم را رویشان گذاشته اند.
میکروفون‌های شاتگان در فرکانس‌های بالا بهتر از فرکانس‌های متوسط و پایین عمل می‌کنند.این میکروفون‌ها در دسته میکروفون‌های جهت‌دار یاDirectional طبقه‌بندی می‌شوند. از آنجایی که این میکروفون‌ها، صدا را فقط از روبرو دریافتمی کنند و نسبت به صدا‌های جانبی بی اعتنا هستند، کاربرد آن‌ها در ضبط صحبت، مکالمه و دیالوگ، سخنرانی و ضبط صدای حیوانات و پرندگان در طبیعت بیشتر است.

– انواع میکروفن های شاتگان

از نظر ساختاری، میکروفون‌های شاتگان به دو دسته میکروفون‌های شاتگان بلند و شاتگان کوتاه تقسیم می‌شوند. شاتگانبلند، بیشتر در ساخت فیلم‌های سینمایی و مستند‌های حیات وحش به کار می رود و از دوربینفیلمبرداری جدا است.
شاتگان‌های کوتاه را می‌توانید روی دوربین نصب کنید. وقتی می خواهید میکروفن شاتگان کوتاه انتخاب کنید، باید به نوع دوربین هم توجه کنید. شاتگان‌های کوتاه معمولی حدود 20 سانتیمترطول دارند و شاید هنگام نصب روی کفشک دوربین‌های کوچک با مشکل تعادل روبرو شوید.
به یک نکته دیگر هم توجه کنید: بیشتر میکروفون‌های شاتگان کوتاه، با باتری دوربین تغذیه می کنند. بنابراین اگر می‌خواهید در مصرف باتری صرفه‌جویی کنید، بهتر است از مدل‌های باتری دار استفاده کنید یا وقتی به صدابرداری نیاز ندارید، حتماً میکروفون را خاموش کنید.
اگر صدابرداری از یک سوژه ثابت انجام می شود، با میکروفون شات ‌گان کوتاه نصب شده روی دوربین می‌توانید منبع صدا را خوب هدف ‌گیری کنید. یعنی میکروفن را به راحتی برای سوژه مورد نظر تنظیم می کنید. اما ضبط صدای سوژه‌های متحرک به این ‌آسانی نیست. این جور وقت ها باید میکروفون را از دوربین جدا کنید و به سوژه نزدیک شوید، یا گاهی با سوژه حرکت کنید.
معمولاً برای استفاده از میکروفون‌های شاتگان به ابزارهای جانبی نیاز است تا صدا با کیفیت بهتری ضبط شود. چند ابزار مهم این وسایل هستند:

– میله یا دسته بوم
میله بوم بهترین وسیله برای کنترل جهت میکروفن شاتگان است. تقریباً در تمام صحنه‌های دیالوگ در سینما و تولیدات ویدیویی از آن استفاده می‌شود.
میله بوم‌ها را معمولاً به شکلی دست می‌گیرند که از بالا به سمت پایین و به طرف دهان گوینده، و به سمت زمین باشد. ‌فرض بر این است که سطح زمین نویز کمتری نسبت به سایر سطوح تولید می کند. همچنین گرفتن میکروفن از بالا، به فیلمبردار اجازه می‌دهد کادر خود را با فراغ بال بیشتر ببندد. اپراتورهای بوم باید بدانند چطور وزن میله بوم و میکروفون را بین دستان خود بالانس کنند تازمان طولانی ضبط را طاقت بیاورند.

– ضربه گیر یا لرزش گیر

میکروفن‌های گان و شاتگان به ضربه و لرزش بسیار حساس هستند و نویز این لرزه ها را دریافت می‌کنند. بنابراین حتی در انواع شاتگان‌های کوتاه، از نوعی سیستم تعلیق برای خنثی کردن ضربه و لرزش استفاده می‌شود .با توجه به نوع میکروفون شاتگان، باید از لرزش‌گیرهای متفاوتی استفاده کرد. لرزش گیرهایی که برای نصب روی میله بوم استفاده می‌شوند طوری طراحی شده اند که میکروفون را حداقل از دو نقطه می پوشانند و تا حد امکان آن را مستقیم نگه می‌دارند. وزن لرزش‌گیرها هم مثل میله‌های بوم، مهم است.

– بادگیر

طبیعی است که از بادگیر برای گرفتن باد استفاده می شود. وزش باد، حتی اگر شدید نباشد، ممکن است صدا را به کلی خراب کند. با توجه به شدت وزش باد و نوع میکروفون، از بادگیرهای مختلفی استفاده می شود.

– میکروفن های یقه ای

در بعضی صحنه ها ممکن است بنا به دلایلی نشود از میکروفن گان استفاده کرد. در این مواقع از میکروفن یقه ای استفاده می شود. برای نصب میکروفن یقه ای باید مراقب بود که طوری نصب شود که نه در تصویر دیده شود و نه آنقدر پوشیده باشد که صدا شفاف نباشد.

– صدای خوب بردارید

با مهمترین لوازم صدابرداری آشنا شدید. اما مهمترین نکته این است که قبل از شروع کار، مطمئن شوید که برای صدابرداری از صحنه مورد نظر، چه لوازمی بیشتر به کار می آیند. با این کار، هم خرج بی مورد نخواهید کرد و هم صدایی با کیفیت بهتر ضبط می کنید.