از ساری های پرزرق وبرق هندی تا کت و دامن های کمد مادر
در دهه ی هشتاد شمسی، نسبت به امروز تلویزیون نقش پررنگ تری در خانواده ها داشت. در واقع بیشترین ارتباط ما با جهان از طریق تلویزیون بود. اینترنت هنوز در مرحله ی دایل آپ و استفاده از کارت های اینترنت بود. هم سخت کانکت می شد و هم معمولا به دلیل مشغول کردن خط تلفن نمی شد هر موقع که می خواستیم استفاده کنیم. منبع خبرهای دست اول تلتکست تلویزیون بود. صفحه ای سیاه رنگ با نوشته های رنگی و ریز که آن سال ها برایمان نقش گوگل را بازی می کرد.
آن سال ها چیزی به اسم شبکه ی نمایش خانگی هنوز وجود نداشت. سریال ها را از تلویزیون دنبال می کردیم. زیر آسمان شهر، فاصله ها، شب های برره، یانگوم، زیر تیغ، خانه به دوش، مسافری از هند و سریال های دیگری که خانواده ها را هر شب مقابل تلویزیون می نشاند. فیلم های سینمایی هم بودند اما تعداد کمتری از مردم آن زمان اهل سینما رفتن بودند. مگر اینکه از ویدیو کلوپ محله سی دی فیلم را چند ماه بعد از اکران کرایه می کردیم و می دیدیم.
تاثیری که این سریال ها و فیلم ها بر زندگی روزمره ی ما داشتند بسیار زیاد بود. هر سریالی که پخش می شد، اولین چیزی که تغییر می کرد تکیه کلام ها بود، به خصوص در مدرسه. اگر داستان عاشقانه بود حتما بعد از چند قسمت پوستر بازیگرهای جوان فیلم روی دیوار اتاق و داخل در کمدمان جا خوش می کرد. مدل موها، آرایش، مانتوها و سبک بستن شال و روسری دخترها شبیه هم می شد. مسافری از هند و شال های با طرح هندی روی سر دخترها، یانگوم و سبک آرایش کره ای، فاصله ها و موهای ژل زده و سیخ سیخی پسرها، همه در یک دوره ی چند ماهه هدایت کننده ی جریان اصلی مد در جامعه بودند.
این موضوع فقط در ایران نیست، تاثیر فیلم و سریال بر طراحی لباس روزمره و فشن، در کل دنیا وجود دارد. برای من هر دوی این ها جز موضوعات مورد علاقه ام هستند؛ هم فیلم و سینما و هم مد و طراحی لباس. به خاطر همین در این مقاله از یلووال مدیا سراغ فیلم ها و سریال هایی رفته ام که تاثیر زیادی بر مد و طراحی لباس در ایران داشته اند.
سینمای بالیوود در زندگی رزومره ی ایرانی ها
علاقه مندی به فیلم های هندی در ایران به سال های دور باز می گردد. چه قبل از انقلاب که در سینما پخش می شدند، چه در دهه ی شصت و اوایل هفتاد که نوارهای ویدیویی به صورت قاچاقی دست به دست می چرخید، و چه در سال های اخیر که هم در تلویزیون پخش می شوند و هم می شود آنلاین فیلم های روز بالیوود را دید.
سینمای بالیوود به غیر از داستان های عاشقانه و متاثر کننده ای که دارد، از نظر طراحی لباس و گریم هم برای ایرانی ها جذاب است. در دهه ی هشتاد سریال “مسافری از هند” با تلفیق یک داستان عاشقانه ی ایرانی و گریم و لباس هندی جز پرطرفدارترین سریال های تلویزیونی شد . در آن سال ها روی شیشه ی بیشتر مغازه های روسری فروشی می توانستید عبارت “شال سیتا رسید” را ببینید. ساری های هندی دوخت ایران هم طرفداران زیادی پیدا کرد و در مراسم های عروسی معمولا چند نفر که همیشه تابع مد بودند ساری به تن داشتند.
رد کردن خط قرمز پوشش در جامعه
این تاثیر روی مد و طراحی لباس فقط مختص خانم ها نبود. در دهه ی هفتاد و سال های بعد از جنگ، طراحی لباس و مد در لباس های مردانه جایگاه بالایی در جامعه ی ایران نداشتند. اما بعد از سال 1380 که سریال “خط قرمز” پخش شد، شاهد تغییر بزرگی در لباس های روزمره و مدل موهای پسرها بودیم. استفاده از ساس بند مردانه، پوشیدن تی شرت زیر پیراهن و موهای ژل زده شده در این دوران خیلی بیشتر از قبل شد. چند سال بعد و پس از پخش سریال ترانه ی مادری و فیلم های سینمایی سنتوری و بوتیک، مدل موهای غالب پسرها به دو شکل بود. یا ژل زده و کوتاه و سیخ سیخ یا کاملا بلند. محمدرضا گلزار، حمید گودرزی، بهرام رادان و حامد بهداد را می توان جز تتاثیرگذارترین بازیگران بر مد جامعه ی ایرانی در آن سال ها دانست.

از مرغ آمین تا پیراهن های چین دار
در دهه ی نود شمسی، شبکه ی نمایش خانگی به خوبی جای خود را در خانه ها باز کرد. قهوه ی تلخ جز سرال های پیشگام در این زمینه بود. سال 1394 که سریال شهرزاد پخش شد، لباس های جذاب ترانه علیدوستی در نقش شهرزاد باعث شد بازار لباس های زنانه به سبک دهه ی سی و چهل شمسی داغ شود. کت و دامن ها ی بلند و پیراهن های چین دار با طرح های گل دار و سنتی که سال ها بودبه جز در کمد مادرها نمی دیدیم دوباره به عرصه ی مد و فشن روزمره بازگشتند. یکی از المان های اصلی در سریال شهرزاد گردنبند مرغ آمین بود که در آن سال ها جز پرفروش ترین زیور آلات زنانه به حساب می آمد.

استقبال از سناریوهای عاشقانه ی تاریخی در سال های اخیر باعث شده است تعداد زیادی فیلم و سریال در این سبک ساخته شود. اما از نظر تاثیرگذاری روی طراحی لباس روزمره و مد می توان به سریال خاتون (1400–1401) اشاره کرد. با اینکه پخش این سریال به تازگی به پایان رسیده است می توان تاثیر آن را در لباس های روزمره مشاهده کرد.
بهار و تابستان به سبک دهه ی سی
سینما یک رسانه جمعی است. تقریباً همه ی مردم جامعه به فیلمها و سریال ها دسترسی دارند و از طریق تلویزیون، سینما یا اینترنت از آنها استفاده میکنند. فیلم تأثیر عظیمی بر جامعه امروزی دارد، زیرا خود جامعه در فیلمها منعکس میشود و در ازای آن، یک فیلم میتواند نظر بینندگان تغییر دهد. به عنوان مثال، تحقیقات نشان داده است که حدود 25 درصد از بینندگان «آرگو» و «صفر تاریک سی» تنها با تماشای یکی از این فیلمها، نظر خود را درباره دولت تغییر دادند. اگر مردم به این راحتی اجازه می دهندکه فیلم ها روی عقاید آن ها تأثیر بگذارند، چقدر ساده است که در مسائل روزمره تحت تأثیر قرار بگیرند، مثلاً اینکه چگونه لباس بپوشند؟
در این مقاله ی یلووال مدیا، تا حدودی به جواب این سوال در مورد جامعه ی ایران و تاثیر فیلم بر طراحی لباس روزمره رسیدیم. با توجه به فیلم های پر طرفدار این روزها، احتمالا در فصل تابستان شاهد لباس ی زیادی به سبک دهه ی سی خواهیم بود. سبکی برای خود من هم بسیار جذاب است.
اشتراک گذاری

