چند حقیقت راجع به سریال پر سر و صدای حشاشین

تبدیل یک جوان آرمانگرا به رهبر فرقه حشاشین

پیش از این، برای بسیاری از بینندگان جوان‌ مصری، داستان فرقه ای که توسط یک رهبر مذهبی مرموز در ایران در قرن یازدهم تأسیس شد، تنها از طریق مجموعه بازی‌های ویدیویی «Assassin’s Creed» آشنا بود اما در ماه رمضان امسال، داستان حسن صباح و فرقه ی حشاشین مهمان خانه همه مصری ها شد. اگرچه این سریال درونمایه ای ضدایرانی و جهت گیری شده دارد، ولی با استقبال مردم مصر مواجه شد. «الحشاشین» با بازی کریم عبدالعزیز، فتحی عبدالوهاب و نیکولاس موعود، روایتی در ظاهر تاریخی که چندان با تاریخ مطابقت ندارد را برای مخاطبان به ارمغان ‌آورد. به بهانه ترند شدن این سریال 30 قسمتی، در این مقاله یلووال مدیا به سراغ نکات جذاب آن رفته ایم. با ما همراه باشید.

حشاشین چه کسانی بودند؟

فرقه حشاشین (ترورها)، یک فرقه به رهبری حسن صباح و از شیعیان اسماعیلیه بودند که بین سالهای 1090 تا 1275 میلادی در ایران و شام زندگی می کردند. آن ها سیاست های دینی سخت‌گیرانه‌ای را در سرتاسر خاورمیانه در پیش گرفتند که تهدیدی استراتژیک برای اقتدار فاطمیان، عباسیان و سلجوقیان بود و حتی چندین رهبر مسیحی را به قتل رساندند. در طول نزدیک به 200 سال، حشاشین صدها نفر را که دشمن دولت نزاری اسماعیلی محسوب می شدند، کشتند. بعضی از مورخان اعتقاد دارند که اصطلاح مدرن ترور ریشه در تاکتیک‌های استفاده شده توسط حشاشین دارد.

حاشیه های انتخاب زبان فیلم

در این سریال عمدتا از گویش محاوره ای مصری استفاده شده است که برای بسیاری از بینندگان غیرمنتظره بود. با توجه به اهمیت تاریخی فرقه اسماعیلیه و دوران به تصویر کشیده شده، مخاطبان تصور می کردند که مکالمات فیلم به عربی کلاسیک باشد.

پیش از این بینندگان عرب به تماشای درام های تاریخی اسلامی به زبان عربی کلاسیک عادت داشتند. سریال های معروفی چون محمد رسول الله (1980)، لا اله الا الله (1985)، الفرسان (1994)، الظاهر بایبارس (2005)، هارون اللّه رشید، عمر بن عبدالعزیز و پادشاهی آتش با استفاده از زبانی کلاسیک و در عین حال قابل فهم، این سابقه را ایجاد کرده‌اند. این سریال ها نه تنها قابل درک بودند، بلکه در غنای فرهنگی و فکری مخاطبان نیز نقش محوری داشته اند. البته که این مساله از باارزش بودن «حشاشین» نمی‌کاهد، بلکه علاقه‌مندان به هنر، اندیشه و فرهنگ را به گفتگو در مورد انتخاب زبان سریال دعوت می‌کند. آیا سازندگان با گویش محاوره ای تصمیم درستی گرفتند یا باید از عربی کلاسیک استفاده می شد؟

منحصر به فرد بودن حشاشین

به عقیده پیتر میمی (کارگردان سریال) چون این روایت در اصل به زبان ترکی ارائه شده است، استفاده از گویش مصری برای این اقتباس صحیح است. او همچنین بر گستردگی بین‌المللی مخاطبان سریال تاکید می کند و زیرنویس آن را در بسیاری از کشورها از جمله روسیه و آمریکا در دسترس قرار داد. او با مثال زدن شخصیت‌های تاریخی در نمایش‌های دیگر، مانند «وایکینگ‌ها» که انگلیسی صحبت می‌کنند یا «ویلیام والاس» بدون لهجه آمریکایی، از آزادی‌های خلاقانه‌اش در انتخاب زبان فیلم دفاع کرد.

پیتر تاکید می کند که حشاشین یک درام تاریخی است که از رویدادها الهام گرفته شده است، نه یک مستند. هدف این سریال ارائه تصویری جذاب از تاریخ است که با تحقیقات گسترده در متون تاریخی کمیاب برای تولید یک روایت متمایز انجام شده است.

زبان به عنوان ابزار کارگردانی

خالد یوسف، کارگردان مصری، دیدگاه شگفت‌انگیزی در زمینه گویش و زبان ارائه کرده است: عربی کلاسیک هرگز در هیچ دوره تاریخی زبان گفتاری نبوده است. او توضیح می‌دهد که ساکنان شبه جزیره عربستان به گویش‌های محلی خود صحبت می‌کردند. یعنی هر قبیله با واژگان منحصربه‌فرد خود، که منعکس‌کننده تنوع دیالکتیکی امروزی در سراسر جهان عرب است.

یوسف توضیح می دهد که تحقیقات جلال امین نویسنده این امر را تأیید می کند و نشان می دهد که از نظر تاریخی مردم به زبان محاوره ای خود ارتباط برقرار و عربی کلاسیک را برای آثار مکتوب استفاده می کردند. در نتیجه، لهجه خاصی که در زمان حسن الصباحی صحبت می شد، در واقع یک راز باقی مانده است.

او زبان را در هنر به یک ابزار کارگردانی تشبیه می کند و معتقد است که کارگردانان ممکن است هر کدام از زبان ها یا لهجه هایی را که به بهترین وجه با دید و هدفشان سازگار است را انتخاب کنند، دقیقا مانند یک کارگردان آمریکایی یا فرانسوی که ممکن است دیالوگ های انگلیسی یا فرانسوی محاوره را در نمایش های تاریخی خود استفاده کند.

منتقدان چه می گویند؟

طارق الشناوی، منتقد فیلم، استفاده از گویش محاوره ای مصری در حشاشین را به عنوان یک رویه استاندارد تایید می کند. او اشاره کرد که شخصیت‌های تاریخی اغلب در حال صحبت به زبان‌های مدرن در سینمای جهانی به تصویر کشیده می‌شوند و به عنوان نمونه به تصویر ریدلی اسکات از ناپلئون بناپارت که انگلیسی صحبت می‌کند اشاره کرد. الشناوی در واقع این ایده را به چالش می کشد که روایات تاریخی و مذهبی باید به عربی کلاسیک پایبند باشند، قراردادی که قدمت آن به دهه 1960 باز می گردد.

درخشش بازیگران

یکی از جنبه‌های برجسته حشاشین توانایی آن در انسان‌سازی کاراکتر‌ها است، حتی آن‌هایی که اغلب به‌عنوان شخصیت شرور در تاریخ به تصویر کشیده شده اند. این مجموعه به انگیزه‌ها و مبارزات هر شخصیت می‌پردازد و چشم‌اندازی چند بعدی از وقایع رخ داده ارائه می‌دهد. این رویکرد بینندگان را دعوت می کند تا پیش فرض های خود را زیر سوال ببرند و در سطح عمیق تری با داستان درگیر شوند.

بازیگران نقش مکمل، اجراهای جذابی را ارائه می‌کنند و جناح‌ها و افرادی را که نقش‌های محوری در ظهور گروه حشاشین داشتند، زنده می‌کنند. تعامل بین شخصیت ها شدید است و از نظر احساسی بینندگان را کاملا درگیر می کند.

سخن آخر

حشاشین یک سریال گیرا و از نظر بصری خیره کننده است که بینندگان را به قلب قرن یازدهم می برد و شخصیت مرموز حسن الصباح و ظهور فرقه حشاشین را به تصویر می کشد. سریال از همان قسمت اول، مخاطب را در دنیایی از دسیسه، جنگ قدرت و مذهب غوطه ور می کند. دکورها و لباس‌های با دقت ساخته شده قرن یازدهم را زنده می‌کنند و توجه به جزئیات و هنرمندی تیم سازنده را به نمایش می‌گذارند. عظمت بصری این مجموعه با مناظر وسیع، قلعه های باشکوه و بازارهای شلوغ که تجربه ای اصیل را ایجاد می کند، نفس گیر است.

منبع: وبسایت dailynewsegypt