بررسی کارنامه حرفه ای لانتیموس، فیلم پنجم: کشتن گوزن مقدس

انتقام الهه‌های یونانی در دنیای مدرن

مردی که برای امرار معاش نقش خدا را بازی می‌کند، با پسری ملاقات می‌کند که در فیلم دلخراش و نفس‌گیر «کشتن گوزن مقدس» یورگوس لانتیموس، بازی در نقش شیطان را انتخاب کرده است. لانتیموس بار دیگر، همانطور که در خرچنگ انجام داده بود، با یک سبک استعاری عمیق به سراغ مخاطب آمده است و از موقعیتی محال برای نشان دادن ترس‌های انسانی استفاده می‌کند. نتیجه یک تریلر مسحورکننده است، فیلمی که سوالاتی از ما میپرسد که هیچ پاسخ خوب و خوشحال کننده ای برای آن ها وجود ندارد.. با بازی های یکدست و عالی همه بازیگران و دقت عجیب لانتیموس در جزئیات و ترکیب بندی، کشتن گوزن مقدس یکی از فراموش نشدنی ترین فیلم های این کارگردان است. در این مقاله یلووال مدیا به سراغ بررسی دقیق این فیلم هیجان انگیز و جذاب رفته ایم. با ما همراه باشید.

داستان فیلم

کشتن گوزن مقدس، با برگرفتن مضمون اصلی خود از اسطوره یونانی، افی ژنی، داستانی خشم آلود از قصاص و مسئولیت است که از یونان باستان به پرده سینمای قرن بیست و یکم منتقل شده است. از یک طرف، این فیلم یک تریلر دراماتیک معمولی است، که با هنر و طنز بی‌نظیر مخصوص لانتیموس همراه است.

کالین فارل، ستاره فیلم خرچنگ، نقش جراح قلب استیون مورفی را بازی می‌کند. مردی ثروتمند، کمی خسته از جهان و بیش از حد علاقمند به نوشیدنی. فیلم با تصویری از یک عمل قلب باز با انداختن دستکش های جراحی در سطل زباله پایان می یابد و به طور نمادین خون را از دستان جراح پاک می کند. استیون با همسرش آنا (نیکول کیدمن، همبازی فارل در فیلم فریب خورده)، دختر کیم (رافی کسیدی) و پسر کوچکترش باب (سانی سولجیک) در یک خانه بزرگ زندگی می کند. زندگی آنها از نظر مادی غنی است، اما پوچی غالب است. شاید این همان چیزی است که استیون را وادار می کند تا با مارتین (بری کیوگان) آشنا شود، یک جوان بداخلاق که رابطه اش با جراح به طرز مشکوکی نامشخص است.

به تدریج، مارتین راه خود را به این زندگی خانوادگی بی نقص باز می کند، به خانه آن ها می آیدو دختر نوجوان استیون را تحت تاثیر قرار می دهد. بعدتر، استیون با مادر رقت‌انگیز مارتین ملاقات می‌کند (با حضور افتخاری آلیشیا سیلورستون)، که به او می‌گوید «دست‌های زیبایی دارد» و با رقت اصرار می‌کند که «تا زمانی که تارت مرا امتحان نکنی، اجازه نمی‌دهم ترک کنی!». دیالوگ با خنده همراه است، اما صدای خنده توخالی است. به تدریج، چیزی که زمانی خنده دار به نظر می رسید به طرز عجیبی ترسناک می شود.

سبک فیلمبرداری

فیلمبردار همیشگی لانتیموس، تیمیوس باکاتاکیس، با دوربین‌هایش در راهروهای بیمارستان می‌خزد و مانند ارواح کمین کرده در فیلم درخشش، حس ترس را برجسته می‌کند. همه این پرسه‌ زدن ها با زاویه پایین و سرخوردن‌های شبح‌آلود انجام می شود. همانطور که کمدی سیاه جای خود را به گرند گیگنول (نمایش یا فیلمی که (با ارائه ی صحنه های وحشتناک یا خونین) تماشاگر را وحشت زده یا آزرده می کند) می دهد، ما به یاد بازی های شکنجه آلودی می افتیم که زمانی میشائیل هانکه با قهرمانان و تماشاگران بورژوازی خود انجام می داد. طنین‌هایی از جن‌گیر نیز شنیده می‌شود که کودکان به بیماری‌های مرموز تسلیم می‌شوند و پزشکان را در بیمارستان‌های پیشرفته در مورد علائم روان‌تنی اظهاراتی بی‌معنا می‌کند.

بازی‌های بی‌نظیر

در طول فیلم، مارتین همه چیز را مشاهده می کند. نقشی ترسناک و جذاب با بازی درخشان کیوگان برای ترکیب ناهنجاری های جوانی و قدرت وحشتناک. مارتین گاهی شبیه نورمن بیتس جوان است، چشمانی گشاد و خطرناک. در جای دیگر، به نظر می رسد که او مشابه نوادگان نوجوان همنام ازرا میلر در «ما باید درباره کوین صحبت کنیم»، حامل گناه پیش بینی شده والدین است. در سرتاسر فیلم، لانتیموس و نویسنده همیشگی او، افتیمیس فیلیپو، ما را به طرز وسوسه‌انگیزی دچار ابهام می کنند که آیا این مرد جوان تندخو، پیام‌آور نیروهایی فراتر از قدرت ما است؟ این همان تقابل بین تفکرات باستانی و مدرنیته مسخره و ترسناک است که به کشتن گوزن مقدس برتری می بخشد. در حالی که ممکن است صحنه در ابتدا «واقع‌گرایانه‌تر» از دنیای فیلم‌های قبلی لانتیموس به نظر برسد، اما هرگونه احساس آشنایی صرفا بر وهم‌انگیز بودن عناصر دنیای ماورایی تأکید می‌کند.

چرا گوزن مقدس؟

و در نهایت عنوان جذاب فیلم! در اواخر فیلم، متوجه می‌شویم که یکی از شخصیت‌ها یک مقاله در مورد افی ژنی، افسانه‌ای یونانی در مورد کشتن یک گوزن مقدس توسط یک رهبر یونانی به نام آگاممنون، نوشته است. آرتمیس، الهه شکار، آگاممنون را مجازات کرد و تنها راه رفع مجازات این است که رهبر، دخترش، افی ژنی را قربانی کند. آیا جراح مدرن معادل آگاممنون است؟ آیا کودکی که پدرش را قبل از اینکه بتواند در مورد بلوغ با او صحبت کند از دست داده آرتمیس است؟ لانتیموس هرگز خطوط مستقیم نمی کشد، اما خطوط موازی آنها روشن کننده هستند. او فیلم‌هایی می‌سازد که برای شروع مکالمه طراحی شده‌اند تا بینندگان را مبهوت ودر عین حال متزلزل کند. او به اندازه کافی باهوش است که از اسطوره های یونانی، طنز سیاه و وحشت به مقدار مساوی استفاده کند.

سخن آخر

بینندگان بدون شک واکنش های بسیار متفاوتی نسبت به این درام عجیب و غریب خواهند داشت. فارل گفته است که ساختن فیلم او را افسرده کرد. دیگران ممکن است به شیوه های مختلف سرگرم یا وحشت زده شوند. من بین تحت تاثیر قرار گرفتن، نگران، و گیج بودن سرگردان شدم. من گمان می کنم که این باعث خنده لانتیموس شود.

منبع: وبسایت گاردین